Przeglądając mapki nagle mnie zatkało. Chciałbym żebyście się zabawili w grę pt. Znajdź różnice. Czy zauważacie coś dziwnego na tych mapkach?

Jakbyś się Piotr przejechał na przykład do Dziwna z Gardei - to do dziś pięknie widać ślad w naturze

Ja widzę, ze dolna mapka zdecydowanie podeschła

Zdecydowanie podeschła za sprawą ówczesnych gospodarzy tych ziem.
W połowie lat trzydziestych XX wieku, przeprowadzano prace osuszające i melioracyjne
w celu pozyskania gruntów pod uprawy i wypas.
Taka polityka socjalistyczna (żeby nie powiedzieć narodowosocjalistyczna).
Podobnie jak w PRL-u w latach siedemdziesiątych. W jednym jak i w drugim przypadku z miernym efektem.
Po prostu pozyskane grunty były kiepskiej jakości, co stawiało pod znakiem zapytania sens jakiejkolwiek działalności gospodarczej.
Około 1935 roku, osuszono wykorzystując fundusze rozwoju Prus, jeziora Szlamno (Grosser See) i jezioro Zielne (Kraut See).
Niestety, z mizernym skutkiem (jak widać na ortomapach, gdzie można zaobserwować ślad linii brzegowej) do dnia dzisiejszego nie udało się tych terenów zagospodarować.
Nazwa jeziora Szlamno (też Ślamno, Szlemno) funkcjonowała równolegle z niemiecką nazwą Grosser See.
Jednakże wg. badań językoznawców jest zapożyczeniem z niemieckiego od źródłosłowu schlamm.
Świadczyć to może o błotnistym i bagnistym charakterze jeziora.
Można jeszcze spotkać starych mieszkańców Gardei mówiących Szlamno na pozostałości po jeziorze.
Inaczej rzecz miała się z jeziorem Zielnym. Pierwsza wzmianka o nim pojawia się w
"Die Fischgewasser der Provinz Westpreussen" A. Seligo. Danzig 1902.
Wskazywać to może na wykorzystanie rybackie tego 29 hektarowego jeziora.
Jako ciekawostkę powiem, że kwidzynianin Zygfryd Wendt w swojej książce "Katrynka"
sugeruje odpływ z jezior gardejskich do hipotetycznej rzeki łączącej jezioro Nogat z doliną Wisły.
Niestety ta hipoteza nie ma potwierdzenia we współczesnych badaniach naukowych.
I to by było na tyle.

Porcellus

Dziękuję Porcellusie za perfekcyjne opracowanie tematu. Aż tak wielu szczegółów się nie spodziewałem

Oczywiście Oki zauważył co trzeba, Małgoś zapewne również.

Ponieważ nie znam Gardei zbyt dobrze, dla mnie był to niezły szok, kiedy zorientowałem się, że wyparowały tam aż trzy jeziora.

Słusznie zauważyłeś, zapomniałem o tym trzecim.
Nazywało się Przybrniel i do dzisiaj zachowało się małe oczko wodne wśród bagna po nim.
Przed osuszeniem jezioro miało 14 ha i jest chyba najlepiej udokumentowane we wzmiankach historycznych.
W zasadzie od niego powinienem zacząć w poprzednim poście.
Ślady po jeziorze znajdują się na północ od drogi Gardeja - Czarne Dolne.
Jednak pierwsza wzmianka o jeziorze dotyczy zapisu z roku 1559 - sehe Pribernalle
zacytowana w H. Cramer "Urkundenbuch zur Geschichte des vormaligen Bisthums Pomesanien". co
W. Kętrzyński w "O ludności polskiej w Prusiech niegdyś krzyżackich" Lwów !882 przetłumaczył literalnie Przebernał.
Pojawiają się jeszcze nazwy tego jeziora
Przibinnell (1694), Pschbernal-See (1902) Pribernel- See (1935).
Żródeł słowa należy szukać w pruskim "pri brone" - przy bagnie.
Dodatkowo kawałeczek na północ znajduje się jezioro o powierzchni ok. 4 ha, któremu oszczedzono osuszenia.
Nazywa się ono Żabno (niektórzy mówią Żabin)
Pierwsza wzmianka o nim w jw. z 1559 roku sehe Schabin, następnie Schaaben (1694),
Sabjinken-See (1902), Schabin See (1941).
W1959 roku pojawia się nazwa Sabinki (błędnie od Sabjinken), co jest niestety potworkiem językowym, który niestety przyjął się wśród miejscowej ludności.
Najbardziej znane gardejskie jezioro Kamień to to po prostu nasz Kamyk .
Camick (1559), Comming (1694), Kamin See (1902).
Teraz to już chyba naprawdę wszystko co wiem w tym temacie

Porcellus

Szkoda jezior, ale przybyły dwie linie 110kV